อัยการฝรั่งเศสสอบคดีแว่นอัจฉริยะ หลังมีผู้ใช้แอบถ่ายผู้หญิง

อัยการกรุงปารีสเปิดการสอบสวนทางอาญากรณีต้องสงสัยใช้ แว่นตาอัจฉริยะ เพื่อคุกคามทางเพศ หลังพบกระแสการใช้แว่นที่ติดกล้องแอบบันทึกภาพผู้หญิงตามท้องถนนโดยไม่ได้รับความยินยอม ก่อนนำคลิปเผยแพร่บนโลกออนไลน์

 

สำนักงานอัยการกรุงปารีสเปิดเผยกับ Reuters ว่า ได้รับเรื่องร้องเรียนอย่างน้อย 1 คดี และหน่วยอาชญากรรมไซเบอร์ได้ทดสอบอุปกรณ์ดังกล่าวเมื่อ 2 สัปดาห์ก่อน เพื่อประเมินความเสี่ยงและทำความเข้าใจรูปแบบอาชญากรรมที่อาจเกิดขึ้นจากการใช้แว่นอัจฉริยะ

 

ตลาดแว่นอัจฉริยะมีหลายแบรนด์ แต่แว่นที่ Meta พัฒนาร่วมกับ EssilorLuxottica เป็นผู้นำตลาดโลกด้วยส่วนแบ่งราว 76% โดยแว่นรุ่นที่มี AI และกล้องขนาดเล็กในตัวมียอดขายประมาณ 7 ล้านเครื่องในปีที่ผ่านมา และ EssilorLuxottica ระบุว่ายอดขายในปี 2026 เติบโตแบบก้าวกระโดด

 

ความนิยมดังกล่าวทำให้แว่นอัจฉริยะถูกจับตาจากอัยการ หน่วยงานกำกับดูแล กลุ่มสิทธิมนุษยชน และภาคธุรกิจทั่วโลก ทั้งประเด็นการคุกคามทางเพศ การสอดแนม และการนำอุปกรณ์ไปใช้กระทำผิดในสถานที่ทำงาน

 

หน่วยงานคุ้มครองข้อมูลของฝรั่งเศส หรือ CNIL เปิดเผยว่า ได้รับเรื่องร้องเรียนเกี่ยวกับการใช้แว่นอัจฉริยะในสถานที่ทำงานไม่ถึง 10 เรื่อง และได้รับการติดต่อจากบริษัทต่าง ๆ เพิ่มขึ้นเพื่อสอบถามว่าสามารถห้ามพนักงานใช้อุปกรณ์ดังกล่าวได้หรือไม่

 

Meta ระบุว่า บริษัทออกแบบระบบปกป้องความเป็นส่วนตัวไว้ตั้งแต่ต้น และจะเพิ่มมาตรการคุ้มครองต่อเนื่อง ขณะที่ EssilorLuxottica ไม่แสดงความเห็นต่อกรณีดังกล่าว

 

ปัญหานี้ไม่ได้จำกัดอยู่ในฝรั่งเศส โดยโรงภาพยนตร์บางแห่งในสหราชอาณาจักรเริ่มห้ามใช้แว่นอัจฉริยะ เนื่องจากกังวลเรื่องการละเมิดลิขสิทธิ์ ขณะที่เยอรมนีมีการร้องเรียนทางอาญาต่อบริษัทที่เกี่ยวข้องกับอุปกรณ์ดังกล่าว โดยอ้างกฎหมายคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล

 

ออสเตรเลียยังอยู่ระหว่างพิจารณาห้ามใช้แว่นอัจฉริยะที่มีกล้องในสถานที่ทำงานของรัฐบาล โดยอ้างเหตุผลด้านความเป็นส่วนตัวและความมั่นคง

 

CNIL ระบุว่า แว่นอัจฉริยะสร้างความท้าทายอย่างมากในการแจ้งให้บุคคลอื่นทราบว่ากำลังถูกบันทึกภาพ และการขอความยินยอมเมื่อจำเป็น แม้อุปกรณ์จะมีไฟขนาดเล็กบนกรอบแว่นเพื่อแสดงว่ากำลังบันทึกภาพก็ตาม

 

กลุ่มสิทธิมนุษยชนชี้ว่า ไฟดังกล่าวไม่ควรเท่ากับการได้รับความยินยอม โดยเฉพาะเมื่อภาพสามารถถูกนำไปเผยแพร่ต่อคนจำนวนมากบนอินเทอร์เน็ตได้ ขณะที่กลุ่มสิทธิสตรีระบุว่า ผู้หญิงเป็นกลุ่มที่ตกเป็นเป้าการใช้งานแว่นอัจฉริยะในทางที่ไม่เหมาะสมเป็นหลัก และเรียกร้องให้บริษัทเทคโนโลยีเพิ่มมาตรการป้องกันการนำอุปกรณ์ไปใช้ก่อความรุนแรงหรือคุกคามทางเพศ

 

ภายใต้กฎหมายสหภาพยุโรป แว่นอัจฉริยะที่มี AI อยู่ภายใต้กรอบกำกับของ EU AI Act และ GDPR ซึ่งกำหนดหลักเกณฑ์เกี่ยวกับการใช้ข้อมูลส่วนบุคคล ขณะที่กฎหมายฝรั่งเศสกำหนดโทษสูงสุดจำคุก 1 ปี หรือปรับ 45,000 ยูโร (ราว 1.7 ล้านบาท) สำหรับการบันทึกภาพบุคคลในพื้นที่ส่วนตัวโดยไม่ได้รับอนุญาต

 

อย่างไรก็ตาม หน่วยงานกำกับดูแลและผู้เชี่ยวชาญด้านสิทธิระบุว่า การบังคับใช้กฎหมายทำได้ยากขึ้นเมื่อภาพถูกเผยแพร่ทางออนไลน์อย่างรวดเร็ว โดยเฉพาะเมื่อผู้ถูกบันทึกไม่ทราบว่ากำลังถูกถ่าย